Practicum: De wet van Ohm – serie- en parallelschakeling – Klas 2 HAVO/VWO

In dit practicum voor klas 2 havo/vwo verifieer je de wet van Ohm en meet je spanning en stroom in een serie- en een parallelschakeling.

Leerdoel

Na dit practicum kun je de wet van Ohm toepassen (U = I × R), de regels voor spanning en stroom in serie- en parallelschakelingen benoemen en een eenvoudige schakeling opbouwen en meten.

Cursusniveau en vakgebied

Niveau: HAVO/VWO klas 2 | Vak: Natuurkunde | Onderwerp: Elektriciteit – wet van Ohm, schakelingen

Benodigdheden

  • Spanningsbron (4,5 V of regelbare voeding 0–6 V)
  • Drie weerstanden (bijv. 10 Ω, 22 Ω en 47 Ω)
  • Ampèremeter en voltmeter (of multimeter)
  • Verbindingskabels en schakelaar

Achtergrondinformatie

De wet van Ohm: U = I × R. In een serieschakeling is de stroom overal gelijk en telt de spanning op. In een parallelschakeling is de spanning over elke tak gelijk en telt de stroom op.

Werkwijze

Deel A – Wet van Ohm

  1. Sluit één weerstand (22 Ω) aan. Varieer de spanning (1,5 V; 3,0 V; 4,5 V). Meet I.
  2. Bereken R = U/I voor elke meting. Is R constant?

Deel B – Serieschakeling

  1. Sluit twee lampen in serie. Meet U₁, U₂ en Utot. Meet I op drie posities.

Deel C – Parallelschakeling

  1. Sluit de lampen parallel. Meet U₁, U₂. Meet I₁, I₂ en Itot.

Meettabel (wet van Ohm, R = 22 Ω)

Spanning U (V)Stroom I (mA)R = U/I (Ω)
1,5  
3,0  
4,5  

Verwerkingsvragen

  1. Wat geldt voor spanning en stroom in een serieschakeling?
  2. Wat geldt voor spanning en stroom in een parallelschakeling?
  3. Waarom is parallelschakeling gebruikelijker in huisinstallaties?

Uitwerking

Spanning U (V)Stroom I (mA)R = U/I (Ω)
1,56822,1
3,013622,1
4,520422,1

V1: Serieschakeling: de stroom is overal gelijk; Utot = U₁ + U₂.

V2: Parallelschakeling: U₁ = U₂ = Ubron; Itot = I₁ + I₂.

V3: Bij parallelschakeling heeft elke verbruiker de volledige netspanning en valt bij uitval van één lamp de rest niet uit.

Benodigde laboratoriumapparatuur van Labvakhandel

Labvakhandel levert regelbare spanningsbronnen, multimeters en schakelmateriaal voor elektriciteitsexperimenten in het voortgezet onderwijs.

Bekijk het assortiment elektriciteitsapparatuur of neem contact op voor advies.

Meer practicumopdrachten

Ontdek alle practica in de Labvakhandel kennisbank — voor biologie, scheikunde en natuurkunde.

Bestellijst

Uw winkelwagen is leeg.